Zu Johann Peter Hebels 100. Geburtstag am 10. Mai 1860 schickte Joseph Victor Scheffel dem Festkomitee einen Festgruß, der wahrscheinlich am Ort der Feier in im Wiesental nie verlesen wurde. Es ist Scheffels einziger Text im alemannischen Didalekt. In seiner 1868 erschienenen Liedersammlung „Gaudeamus!“ gab er ihm einen Ehrenplatz als Schlussgedicht.
Festgruß
zur Feier von Hebels hundertjährigem Geburtstag 10. Mai 1860.
Den in Schopfheim zur Festfeier Versammelten.
Gott grüßich all, ihr liebi Here z’Schopfe,
I hanich neumis z’brichten us der Fremdi.
So ’ne verfahrne Säckinger Trompeter
Isch selte d’heim; ’s viel Sitze g’fallt em nit,
Und wie der Vogel, wenn der Früehlig chunnt,
So fliegt er us und singt in andrem Land,
Drum chani ietz nit zuenich, ’s tuet mer leid.
Doch loset, was mer jüngst bigegnet isch.
Im Baierland isch mi Station. Und gester
Do fahri uf’me wunderblaue See,
Me seit em Chiemsee oder bairisch Meer,
Und find‘ en Insle, sunnig, sufer, chli
Und friedli still. Es huuse Fischer dört
Und Chlosterfrauen immen alte Stift;
Lerm hört me wenig: numme Glockeg’lüt
Und Ruderschlag und frohe Vögel G’sang.
Denn d’Vögel hen e liebi Herberg dört.
Uf dere Insle stöhn as wie ’ne Chron‘
Uralti Lindebäum, im Zirkel pflanzt,
Und spieglen ihri Dölder wit im See.
Me seit, es syg scho in der Römerzit
’ne Heiligtum dört gstanden und es gieng‘
No mengis mol dört öppis geistwis um.
Wieni dörthi chumm – grad am erste Mai,
Es isch ’ne milde Früehligsobed gsi,
Wurd’s langsam dunkel, d’Sunne sinkt in See,
E wengli no hen d’Alpegipfel g’lüeht,
Derno isch lisli ’s letzti Rot verlöscht
Und Mondschi wurd’s und klari Sternenacht.
Und wieni mi verträumt im Gras dört streck,
Und wieni d’Stern am Himmel glizzre seh
Und wieder glizzren in der Wasserfluet,
So denki das und deis … und sag für mi:
»Ihr liebi Stern, Liecht us der andre Heimet,
Ihr liebi Stern, i wott, i wär bi euch!«
Und chlip und chlap! – was witt und was bigehrsch?
Husch ruuscht’s mit Flügelschlag im Lindewipfel
Und stöhn zwei Engel vormer, gschlachti Burscht,
In blauem Häs, mit Sterneblueme g’chrönt,
Und sage: »So denn! . . .

Lust zum Weiterlesen?
Den ganzenText finden Sie unten als PDF,
dazu Hebels Gedicht „Der Morgenstern“,
auf das sich Scheffel bezieht:
Scheffel „Festgruß“ und Hebel „Morgenstern“
Illustration von Anton von Werner
aus der Ausgabe des „Gaudeamus“
von 1885.
